Miscanthus: grondstof voor de toekomst

Een zeker idealisme is hem niet vreemd. Want juist uit die motieven richtte de agrariër Filip Baecke uit het Zeeuws-Vlaamse Westdorpe in 2010 Cradle Crops op om Miscanthus Gigantus te kunnen telen. Van Houtum gebruikt dit olifantsgras nu als grondstof voor hygiënepapier. Een mooi voorbeeld van de mogelijkheden van nieuwe, alternatieve vezels in papier en karton. Oprichter Baecke en projectmanager Floris van Tilburg vertellen over de voordelen van dit duurzame gewas.

Baecke: ‘In 2008 kwam de bedrijfsleider van Linex Pro-grass uit Koewacht naar mij toe met de vraag of ik ook miscanthus wilde telen. Het bedrijf had een tekort aan grondstoffen en was op zoek naar een duurzaam alternatief. Ik wist niet wat miscanthus was en ben mij erin gaan verdiepen. In het voorjaar 2009 had ik al de eerste teelt op mijn bedrijf op een stukje grond waar ik veel ganzenschade had. Ganzen komen op eiwitrijk voedsel af, maar miscanthus bevat geen eiwitten. Bovendien heeft het nauwelijks verzorging nodig. Ik raakte al snel onder de indruk van de enorme groei van dit duurzame gewas. Vervolgens sloot ik een meerjarig contract met Linex Pro-grass af. Zo is Cradle Crops gestart, de duurzame tak van mijn boerenbedrijf. Tegelijkertijd ben ik op zoek gegaan naar andere afzetmarkten. In 2011 is Floris erbij gekomen om samen Cradle Crops verder vorm te geven.’

1 Toepassingen - Van Houtum - Cradle Crops
Filip Baecke en Bas Gehlen (algemeen directeur Van Houtum)

Duurzaam en eenvoudig

Miscanthus heeft volgens Baecke veel voordelen: ‘Ik heb speciaal voor dit gewas een plantmachine ontwikkeld, waarmee er heel eenvoudig kan worden gepoot. Dat hoeft maar één keer, terwijl de boer vervolgens minimaal 20 jaar achter elkaar van hetzelfde stuk land olifantsgras kan oogsten. Ook is er bijna geen onkruidbestrijding nodig, omdat onkruid alleen in het eerste jaar van telen moet worden onderdrukt. Vanwege de efficiënte fotosynthese van het gewas is de bemesting ook zeer beperkt. Daarnaast is het met miscanthus ook beter mogelijk om op grond van een mindere kwaliteit te telen, al heeft dit wel invloed op de hoeveelheid biomassa. Verder neemt het gewas veel CO2 op en kan het als biobrandstof dienen.’

Contract met Van Houtum

Inmiddels is een 10-jarig contract met de Limburgse papierfabriek Van Houtum afgesloten, dat miscanthus als grondstof voor duurzaam hygiënepapier gebruikt. Dit contract omvat het doel om in de periode van 2014 tot en met 2017 de aanplant van 100 hectare miscanthus te realiseren. Van Tilburg hierover: ‘De papierfabrikant was op zoek naar een duurzame, stabiele en geschikte grondstof om papier te maken. Papier van hoge kwaliteit dat sterk is en vocht kan opnemen en dat past bij hun Cradle to Cradle-certificering. Miscanthus sluit goed daarbij aan.’

Baecke: ‘We hebben in Van Houtum een businesspartner gevonden die eenzelfde filosofie heeft als wij. Een partner die transparant werkt en oude businessmodellen omzet in nieuwe economische modellen voor de toekomst. Van Houtum heeft goed gekeken naar de technologische ontwikkeling en de reststromen en wij zijn een netwerk van boeren gestart om de teelt te kunnen inrichten. Zo’n 25 boeren verbouwen het gewas nu voor levering aan Van Houtum.’
Van Tilburg vult aan: ‘Daarnaast verkennen wij natuurlijk ook andere markten. Miscanthus is ook geschikt als substraat voor de teelt van bijvoorbeeld oesterzwammen. Dit naast de toepassing van stalstrooisel vanwege de vochtabsorberende werking. Bovendien kan het biologisch worden geteeld.’